Fırat Üniversitesi (FÜ) Tez Yazım Kılavuzu 2026 — Atıf ve Kaynakça Kuralları

Fırat Üniversitesi (FÜ) tez yazım kılavuzunu, şablonunu ve atıf-kaynakça kurallarını bu sayfada bulabilirsiniz. Bir tezin akademik değeri kadar, kaynak gösterimindeki tutarlılığı da değerlendirmeye girer. Metin içi göndermelerin biçimi, kaynakçanın sıralanışı ve doğrudan alıntı sınırları enstitü kılavuzunda tanımlıdır ve bölümler arasında farklılaşabilir. Fırat Üniversitesi tezlerinde geçerli resmî yazım belgelerine bu sayfadan ulaşabilirsiniz. İndirdiğiniz dosyada yazı tipi Times New Roman, ana metin 12 punto, satır aralığı 1,5 satır gibi ölçütler tanımlı. Aşağıda dosyadan çıkarabildiğimiz genel biçim ölçütlerini ve devamında atıf ile kaynakçaya ilişkin kuralları bulacaksınız. Bu kuralları baştan doğru kurmanın ikinci bir faydası var: tezini ileride makaleye dönüştürmek isteyen bir araştırmacı, kaynakçası düzenli bir metinle çok daha az uğraşır. Dergi biçimine geçiş, tutarlı bir kaynak listesiyle başladığında birkaç saatlik işe iner; dağınık bir listeyle ise haftalara yayılabilir. Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, tez boyunca iki farklı stilin karışmasıdır: bir bölümde yazar-tarih düzeni, başka bölümde dipnot. Kaynak yönetimi ve yayın hazırlığında yanınızdayız. Atıf düzenini son hâline getirmeden önce sayfanın sonundaki resmî bağlantıdan kılavuzun güncel sürümünü kontrol edin; bağlayıcı olan enstitünün metnidir. Bölümünüze özel bir stil tercihi olup olmadığını danışmanınıza sormanız da işinizi kolaylaştırır.

Fırat Üniversitesi tez yazımında öne çıkan biçim ölçütleri

Aşağıdaki değerler yukarıdaki kılavuz/şablon dosyasından derlenmiştir; bağlayıcı olan, enstitünün yayımladığı güncel kılavuzdur.

Atıf stili ve kaynakça örnekleri

Aşağıdaki maddeler, bu sayfadan indirdiğiniz belgede atıf ve kaynak gösterimiyle ilgili olarak yer alan kurallardır. Kaynakçanızı kurarken bunları başlangıç ölçütü olarak alabilirsiniz.

• Kaynak gösteriminde APA adı geçiyor.
• Sürüm olarak APA 7’ye gönderme yapılıyor.
• Metin içi gönderme biçimi ayrıca tanımlanmış.
• Yazar sayısına göre kısaltma kuralı belirtilmiş.
• Kaynakça alfabetik sırada düzenlenir.
• Kaynakça girintisi: 1,5 cm.
• Dipnotların nasıl verileceği kılavuzda ele alınmış.
• Dipnotlarda 10 punto kullanılır.

İlk paragrafta tez yazarı tarafından tez konusunun önemi, amacı, zorlukları, motivasyon faktörleri hakkında kısa bir bilgi verilmeli ancak herhangi bir alıntı yapılmamalıdır.

— Fırat Üniversitesi tez yazım belgesinden

Doğru alıntılama ile benzerlik oranını düşürme çabası birbirine karıştırılmamalıdır. Bir cümleyi sözcük sözcük değiştirmek, kaynak gösterilmediği sürece intihal olmaktan çıkmaz; buna karşılık kaynağı açıkça gösterilen uzun bir alıntı sorun oluşturmaz. Ölçüt oranın kendisi değil, fikrin sahibinin görünür olmasıdır. Kılavuzun alıntı ve gönderme kurallarını bu gözle okumak en sağlıklısıdır.

Atıf kurallarının teknik görünen kısmı aslında tek bir amaca hizmet eder: okuyucunun her bilgiyi kaynağına kadar izleyebilmesi. Bu yüzden stil seçiminden çok tutarlılık önemlidir. Tez boyunca aynı düzeni kullanmak, metin içi göndermelerle kaynakça arasındaki birebir karşılığı korumak ve alıntı sınırlarına uymak, değerlendirmede en çok bakılan üç noktadır.

Nasıl uygulanır? Kaynakçayı tez boyunca elle tutmayın; bir kaynak yönetim programı kullanmak, stil değiştiğinde tüm listeyi yeniden yazma zorunluluğunu ortadan kaldırır. Teslimden önce metindeki her göndermenin kaynakçada, kaynakçadaki her künyenin de metinde karşılığı olduğunu doğrulayın; bu tek kontrol en sık görülen eksikliği kapatır. Sık yapılan bir başka hata, asıl kaynağa ulaşmak mümkünken ikincil kaynak üzerinden atıf yapmaktır.

Konuyu daha ayrıntılı ele aldığımız yazılar: intihal ve doğru alıntılama ve özet ve abstract nasıl yazılır.

Şablonu kullanın, sonra makaleye dönüştürün

• Metni boş bir belgeye değil, doğrudan şablonun içine yazın; sonradan aktarmak biçimi bozar.
• Kapak ve onay sayfasındaki bilgileri enstitünün istediği biçimde doldurun.
• Bu adımda tezi makaleye dönüştürme yazımız işinize yarayabilir.
• Ayrıca kaynak yönetim programları sayfamıza göz atabilirsiniz.
• Süreçte destek için Makale redaksiyonu sayfamıza bakın; ön görüşme ücretsizdir.

Fırat Üniversitesi kılavuzuna göre kaynak gösterimi

Kılavuzun esas aldığı atıf sistemi: APA 7. Aşağıdaki kurallar ve örnekler doğrudan kılavuzdan alınmıştır; genel bir stil rehberinden değil, bu üniversitenin istediği biçimden hareket eder.

Kılavuzdan: “Kaynak gösterimleri güncel APA 7 formatına uygun olmalıdır”

Metin içinde atıf

• Parantez içi gösterimi esas alın: yazar soyadı ve yılı yazın, noktalama işaretini parantezden sonra koyun. Örnek: ÖRNEK: (Şimşek, 2007).
• İki yazarlı yayınlarda her atıfta iki soyadını da “ve” ile yazın. Örnek: (İflazoğlu ve Hong, 2012)
• Üç ve daha fazla yazarlı yayınlarda ilk yazarın soyadından sonra “ve diğerleri” ya da “vd.” yazın. Örnek: (Núñez ve diğerleri, 2015) ya da (Núñez vd., 2015)
• Aynı parantezdeki çoklu atıfları ilk yazarın soyadına göre alfabetik dizip noktalı virgülle ayırın. Örnek: (Aslan, 1994; Binbaşıoğlu, 1994; Gür, 2002; Hizmetçi, 2007; Kapıkıran ve Kıran, 1999; Özben, 2006)
• Aynı yazarın aynı yıl yayımlanmış çalışmalarını yıla a, b, c ekleyerek ayırın. Örnek: ÖRNEK: (Xu, 2008a, 2008b).
• Çeviri kitaplarda orijinal yayın yılı ile çeviri yılını eğik çizgiyle birlikte verin. Örnek: ÖRNEK: (Fox, 1981/2000).

Kaynakçada tür bazında örnekler

Kılavuzda yer alan örnek künyeler (italik gibi yazı biçimleri PDF’teki gösterime göre uygulanmalıdır):

Kılavuzda kitap, tez, web / elektronik kaynak, rapor / kurum yayını için ayrı bir örnek verilmiyor; bu türlerde kılavuzdaki genel kuralı uygulayın ve emin olamadığınız durumda enstitünüze danışın.

Kaynakça sıralama düzeni

• Kaynakçayı ilk yazarın soyadına göre harf harf alfabetik sıralayın.
• Kaynakları iki yana yaslı, 1,5 cm asılı girintili, Times New Roman 12 punto ve tek satır aralığıyla (önce/sonra 6 nk) yazın.
• Metindeki her kaynak kaynakçada, kaynakçadaki her kaynak metinde yer almalıdır.

Bu kılavuza göre sık yapılan atıf hataları

1. Nokta veya virgülü kaynak parantezinden önce koymak — Noktalama işaretini parantezden sonra koyun: (Şimşek, 2007).
   Kılavuzdaki hüküm: “imla işaretleri, parantezin önüne değil, sonuna konur.”
2. Çoklu atıfları yıla göre ya da rastgele sıralamak — Aynı paranteze giren kaynakları ilk yazarın soyadına göre alfabetik dizin.
   Kılavuzdaki hüküm: “Aynı parantez içerisinde yapılan çoklu göndermeler ilk yazarın soyadına göre alfabetik olmalı”
3. Metindeki yazar adı veya yılı kaynakçadakinden farklı yazmak — Metin içi atıftaki yazar ve yılın kaynakçadaki künyeyle birebir aynı olmasını sağlayın.
   Kılavuzdaki hüküm: “Metin içinde kullanılan kaynaktaki yazar adı ve tarih bilgisinin kaynakçada ki yazar ve tarih bilgisi ile birebir aynı olmasına dikkat edilmelidir.”
4. Çeviri kitaba yalnızca çeviri yılıyla atıf yapmak — Orijinal ve çeviri yılını birlikte verin: (Fox, 1981/2000).
   Kılavuzdaki hüküm: “Çeviri kitaplar tezde metin içinde kaynak olarak verildiğinde yazarın soyadı, (orijinal yayın tarihi/çeviri tarihi) şeklinde gösterilir.”

Pratik notlar

Yazar-tarih sistemi, metnin akışını bozmadan kaynağı göstermeyi amaçlar: parantez içinde yazar ve yıl, doğrudan alıntıda sayfa. Okur ayrıntıyı kaynakçada bulur. Sistem basittir; hata çoğunlukla tutarsızlıktan doğar — aynı kaynağın farklı yerlerde farklı biçimde anılması ya da kaynakçada unutulması gibi.

Zotero, Mendeley ya da EndNote gibi bir kaynak yönetim programı kullanıyorsanız, stil listesinden APA 7 ile uyumlu olanı seçin. Ancak hazır stiller kuruma özgü farklılıkları (yazar sayısı eşiği, “vd.”/“ve ark.” tercihi, noktalama) her zaman karşılamaz; programın ürettiği kaynakçayı yukarıdaki kılavuz örnekleriyle mutlaka karşılaştırın.

Bu kılavuzun atıf kurallarıyla ilgili ayrıntılı rehberlerimiz: atıf stilleri nelerdir ve APA 7 kaynak gösterme.

Sık sorulan sorular

Resmî kaynak: Fırat Üniversitesi — Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Kendi enstitünüz farklıysa üniversitenin resmî sitesinden ilgili enstitüye ulaşabilirsiniz. Buradaki belgeler kolay erişim için derlenmiştir; bağlayıcı olan, enstitünün yayımladığı güncel kılavuzdur. Bir düzeltme ya da güncelleme için bize bildirin.

Son kontrol: Eylül 2026.