Iğdır Üniversitesi Tez Yazım Kılavuzu 2026 — Atıf ve Kaynakça Kuralları

Bir tezi okunabilir kılan şey yalnızca dili değil, kaynaklarıyla kurduğu ilişkinin netliğidir. Metin içi göndermeler ile kaynakça arasındaki birebir uyum, değerlendirme sırasında ilk bakılan noktalardandır. Iğdır Üniversitesi tezlerinde geçerli belgelere bu sayfadan ulaşabilirsiniz. İndirdiğiniz dosyada yazı tipi Times New Roman, ana metin 12 punto, satır aralığı 1,5 satır gibi ölçütler tanımlı. Aşağıda genel biçim ölçütlerinin tablosu ve atıf ile kaynakçaya dair kurallar bulunuyor; tümü indirdiğiniz dosyadan derlenmiştir. Pratik bir kontrol önerisi: teslimden önce metinde geçen her göndermenin kaynakçada, kaynakçadaki her künyenin de metinde karşılığı olduğunu tek tek doğrulayın. Bu tek adım, düzeltme listelerinde en sık görülen eksikliği ortadan kaldırır. İkinci öneri, kaynakçayı en baştan bir kaynak yönetim programıyla tutmaktır; stil değiştiğinde yüzlerce künyeyi elle düzeltmek zorunda kalmazsınız. Tezini makaleye dönüştürmeyi planlayanlar için bu düzen, dergi biçimine geçişi birkaç saatlik işe indirir. Yayın sürecinde de yanınızdayız. Atıf düzenini son hâline getirmeden önce sayfanın sonundaki resmî bağlantıdan kılavuzun güncel sürümünü kontrol edin; bağlayıcı olan enstitünün metnidir. Bölümünüze özel bir stil tercihi olup olmadığını danışmanınıza sormanız da işinizi kolaylaştırır.

Iğdır Üniversitesi tez yazımında öne çıkan biçim ölçütleri

Aşağıdaki değerler yukarıdaki kılavuz/şablon dosyasından derlenmiştir; bağlayıcı olan, enstitünün yayımladığı güncel kılavuzdur.

Atıf stili ve kaynakça örnekleri

Aşağıdaki maddeler, bu sayfadan indirdiğiniz belgede atıf ve kaynak gösterimiyle ilgili olarak yer alan kurallardır. Kaynakçanızı kurarken bunları başlangıç ölçütü olarak alabilirsiniz.

• Kılavuzda geçen atıf/kaynak stili: APA, MLA.
• Çok yazarlı kaynaklarda “vd./et al.” kullanımı düzenlenmiş.
• Kaynakça alfabetik sırada düzenlenir.
• Dipnot kullanımı için ayrı bir düzenleme var.
• Dipnot yazı boyutu 10 punto.

Uzun alıntıların yazılmasında ya da dipnot numara ve açıklamalarının verilmesinde 10 punto yazı tipi boyutu kullanılmalıdır.

— Iğdır Üniversitesi tez yazım belgesinden

Doğru alıntılama ile benzerlik oranını düşürme çabası birbirine karıştırılmamalıdır. Bir cümleyi sözcük sözcük değiştirmek, kaynak gösterilmediği sürece intihal olmaktan çıkmaz; buna karşılık kaynağı açıkça gösterilen uzun bir alıntı sorun oluşturmaz. Ölçüt oranın kendisi değil, fikrin sahibinin görünür olmasıdır. Kılavuzun alıntı ve gönderme kurallarını bu gözle okumak en sağlıklısıdır.

Kaynakçayı elle tutmak, kısa metinlerde mümkün olsa da tez ölçeğinde hataya açıktır. Stil değiştiğinde ya da yeni bir kaynak eklendiğinde tüm listenin yeniden düzenlenmesi gerekir. Bir kaynak yönetim programı bu işi üstlenir; siz yalnızca künyelerin doğruluğunu denetlersiniz. Programın ürettiği çıktıyı da körü körüne kabul etmemek gerekir, çünkü eksik girilen bir yıl ya da yanlış yazılmış bir soyadı otomatik olarak düzelmez.

Nasıl uygulanır? Teslimden önce metindeki her göndermenin kaynakçada, kaynakçadaki her künyenin de metinde karşılığı olduğunu doğrulayın; bu tek kontrol en sık görülen eksikliği kapatır. Kaynakçayı tez boyunca elle tutmayın; bir kaynak yönetim programı kullanmak, stil değiştiğinde tüm listeyi yeniden yazma zorunluluğunu ortadan kaldırır. En sık görülen hata, tezin farklı bölümlerinde farklı atıf düzenlerinin karışmasıdır; bu, tek bir okumada bile fark edilir.

Konuyu daha ayrıntılı ele aldığımız yazılar: kaynak yönetim programları ve tezi makaleye dönüştürme.

Şablonu kullanın, sonra makaleye dönüştürün

• Metni boş bir belgeye değil, doğrudan şablonun içine yazın; sonradan aktarmak biçimi bozar.
• Kapak ve onay sayfasındaki bilgileri enstitünün istediği biçimde doldurun.
• Bu adımda özet ve abstract nasıl yazılır yazımız işinize yarayabilir.
• Ayrıca intihal ve doğru alıntılama sayfamıza göz atabilirsiniz.
• Süreçte destek için Makale redaksiyonu sayfamıza bakın; ön görüşme ücretsizdir.

Iğdır Üniversitesi kılavuzuna göre kaynak gösterimi

Kılavuzun esas aldığı atıf sistemi: Fen ve sağlık bilimlerinde APA (Soyadı, Yıl); sosyal bilimlerde MLA (dipnotlu). Aşağıdaki kurallar ve örnekler doğrudan kılavuzdan alınmıştır; genel bir stil rehberinden değil, bu üniversitenin istediği biçimden hareket eder.

Kılavuzdan: “Kaynak göstermede Fen-Sağlık ve Sosyal Bilimler alanında sırasıyla APA ve MLA yazım stilleri kullanılmalıdır.”

Metin içinde atıf

• Fen ve sağlık bilimlerinde "Soyadı, Yıl" sistemi kullanılır; kaynak cümle sonundaysa soyadından sonra virgül konur, cümle içindeyse yıl parantez içinde verilir. Örnek: (Gümüş, 2016).
• İki yazarlı eserlerde Türkçe yayınlarda "ve", İngilizce tezlerde "and"; ikiden fazla yazarda "ve ark." ya da "et al." kullanılır (tüm tezde tutarlı olmak kaydıyla "vd" de olabilir). Örnek: (Atalay ve ark., 2016).
• Aynı anda birden fazla kaynak gösteriliyorsa eskiden yeniye sıralanır ve noktalı virgülle ayrılır. Örnek: (Temel ve ark., 2003; Yurt, 2004; Dinç ve Kamalak, 2005).
• Aynı yazarın aynı yıldaki yayınları, tezde kullanım sırasına göre yıldan sonra a, b harfleriyle ayrılır. Örnek: (Akdemir, 2016a).
• Yazarı belirtilmemiş kurum yayınları Türkçe tezlerde "Anonim", İngilizce tezlerde "Anonymous" ve yılla gösterilir. Örnek: (Anonim, 2016).
• Sosyal bilimlerde dipnotlu sistemde kaynağa ilk atıfta tam bibliyografik bilgi, sonraki atıflarda kısaltılmış bilgi verilir; üçten fazla yazarda "vd." kullanılır.

Kaynakçada tür bazında örnekler

Kılavuzda yer alan örnek künyeler (italik gibi yazı biçimleri PDF’teki gösterime göre uygulanmalıdır):

Kaynakça sıralama düzeni

• Tezde kullanılan tüm kaynaklar alfabetik sıralanır; aynı yazarın eserleri yıllara göre eskiden yeniye, aynı yıldakiler a, b harflerine göre dizilir.
• Bir satırdan uzun kaynaklarda ikinci ve sonraki satırlar 1,50 cm içeriden başlar; satır aralığı 1,5, paragraf öncesi ve sonrası 6 nk'dir.
• Metinde "ve ark." ya da "vd." ile kısaltılan yazarların hepsi kaynak listesinde tam olarak yazılır.

Bu kılavuza göre sık yapılan atıf hataları

1. Kaynak listesinde de "ve ark." yazıp yazarların bir kısmını atlamak. — Kaynak listesinde tüm yazarların adını eksiksiz yazın.
   Kılavuzdaki hüküm: “Metin içerisinde "ve ark." ya da "vd." ile kısaltılan yazar adları, kaynak listesinde tam olarak verilmelidir.”
2. Parantez içinde birden fazla kaynağı rastgele ya da alfabetik sırayla vermek. — Kaynakları en eskiden en yeniye sıralayıp noktalı virgülle ayırın.
   Kılavuzdaki hüküm: “bunlar en eski yayından en yeni yayına doğru sıralanmalı ve yayın araları ";" (noktalı virgül) ile ayrılmalıdır.”
3. Fen/sağlık alanında enstitü onayı olmadan dipnotlu kaynak gösterimi kullanmak. — "Soyadı, Yıl" sistemini kullanın; dipnot sistemi için anabilim dalı enstitüye başvurmalı ve onay almalıdır.
   Kılavuzdaki hüküm: “Ancak bunun için ilgili anabilim dalının Lisansüstü Eğitim Enstitüsü’ne talepte bulunması ve enstitünün uygun görmesi gereklidir.”
4. Aynen aktarılan alıntıyı tırnaksız veya düz yazıyla vermek. — Aynen alıntıyı tırnak içinde ve italik yazın.
   Kılavuzdaki hüküm: “Tez içinde bir başka kaynaktan alınmış bir bölüm aynen aktarılmak isteniyorsa, bu alıntı tırnak içinde ("........" şeklinde) ve italik yazılmalıdır.”

Pratik notlar

Bu kılavuz tek bir stille sınırlı değil; alanınıza ya da tercihinize göre farklı biçimler kabul ediyor. Esneklik, tutarlılık yükümlülüğünü artırır: aynı tezde bir kaynağı yazar-tarihle, bir başkasını dipnotla göstermek kabul görmez. Hangi sistemi seçtiğinizi en başta netleştirip bütün tezde onu uygulayın.

Zotero, Mendeley ya da EndNote gibi bir kaynak yönetim programı kullanıyorsanız, stil listesinden kılavuzunuza uyan stili seçin. Ancak hazır stiller kuruma özgü farklılıkları (yazar sayısı eşiği, “vd.”/“ve ark.” tercihi, noktalama) her zaman karşılamaz; programın ürettiği kaynakçayı yukarıdaki kılavuz örnekleriyle mutlaka karşılaştırın.

Bu kılavuzun atıf kurallarıyla ilgili ayrıntılı rehberlerimiz: dipnotlu atıf nasıl yapılır ve atıf stilleri nelerdir.

Sık sorulan sorular

Resmî kaynak: Iğdır Üniversitesi — Lisansüstü Eğitim Enstitüsü. Kendi enstitünüz farklıysa üniversitenin resmî sitesinden ilgili enstitüye ulaşabilirsiniz. Buradaki belgeler kolay erişim için derlenmiştir; bağlayıcı olan, enstitünün yayımladığı güncel kılavuzdur. Bir düzeltme ya da güncelleme için bize bildirin.

Son kontrol: Eylül 2026.