Bayburt Üniversitesi Tez Yazım Kılavuzu 2026 — Atıf ve Kaynakça Kuralları

Kaynakça, tezin en teknik ama en çok göz ardı edilen bölümüdür; oysa bir çalışmanın literatürle ilişkisini en doğrudan gösteren yer burasıdır. Eksik ya da tutarsız bir liste, iyi kurgulanmış bir metnin bile güvenilirliğini zayıflatır. Bayburt Üniversitesi tezlerinde uygulanan yazım kurallarını belirleyen belgelere bu sayfadan ulaşabilirsiniz. İndirdiğiniz dosyada yazı tipi Times New Roman, ana metin 12 punto, satır aralığı 1,5 satır gibi ölçütler tanımlı. Aşağıda genel biçim ölçütleri ve ardından atıf stiline, alıntı sınırlarına ve kaynakça düzenine ilişkin kurallar var. Hepsi indirdiğiniz dosyadan çıkarılmıştır. Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, tez boyunca iki farklı stilin karışması: bir bölümde yazar-tarih, başka bir bölümde dipnot düzeni. Tek bir stile bağlı kalmak, hem değerlendirme sürecini hem sonraki yayın aşamasını belirgin biçimde kolaylaştırır. İkinci sık sorun ise ikincil kaynak kullanımıdır; asıl kaynağa ulaşılabiliyorken 'aktaran' üzerinden atıf yapmak hem gereksiz hem risklidir. Yayın hazırlığı aşamasında yanınızdayız. Aşağıdaki dosyalar bilgilendirme amaçlıdır; stil seçimini kesinleştirmeden önce güncel kılavuzu resmî enstitü sayfasından doğrulamanız yerinde olur. Stil sonradan değişirse tüm kaynakçayı yeniden düzenlemek gerekebileceği için erken kontrol zaman kazandırır.

Bayburt Üniversitesi tez yazımında öne çıkan biçim ölçütleri

Aşağıdaki değerler yukarıdaki kılavuz/şablon dosyasından derlenmiştir; bağlayıcı olan, enstitünün yayımladığı güncel kılavuzdur.

Atıf stili ve kaynakça örnekleri

Aşağıdaki maddeler, bu sayfadan indirdiğiniz belgede atıf ve kaynak gösterimiyle ilgili olarak yer alan kurallardır. Kaynakçanızı kurarken bunları başlangıç ölçütü olarak alabilirsiniz.

• Kılavuzda geçen atıf/kaynak stili: APA.
• Sürüm olarak APA 6’ye gönderme yapılıyor.
• Metin içi gönderme biçimi ayrıca tanımlanmış.
• Çok yazarlı kaynaklarda “vd./et al.” kullanımı düzenlenmiş.
• Dolaylı kaynak kullanımı ayrıca düzenlenmiş.
• DOI numarası kaynak künyesinde yer alır.
• Dipnotların nasıl verileceği kılavuzda ele alınmış.

Tezlerde makul ölçüleri aşan alıntılar yapmak, araştırmayı destekleyenleri belirtmemek, başkaları tarafından yapılmış olan tez, ödev, seminer vb. çalışmaları kendi çalışması gibi sunmak kaçınılması gereken diğer etik ihlalleridir.

— Bayburt Üniversitesi tez yazım belgesinden

Atıf kurallarının teknik görünen kısmı aslında tek bir amaca hizmet eder: okuyucunun her bilgiyi kaynağına kadar izleyebilmesi. Bu yüzden stil seçiminden çok tutarlılık önemlidir. Tez boyunca aynı düzeni kullanmak, metin içi göndermelerle kaynakça arasındaki birebir karşılığı korumak ve alıntı sınırlarına uymak, değerlendirmede en çok bakılan üç noktadır.

Kaynakçayı elle tutmak, kısa metinlerde mümkün olsa da tez ölçeğinde hataya açıktır. Stil değiştiğinde ya da yeni bir kaynak eklendiğinde tüm listenin yeniden düzenlenmesi gerekir. Bir kaynak yönetim programı bu işi üstlenir; siz yalnızca künyelerin doğruluğunu denetlersiniz. Programın ürettiği çıktıyı da körü körüne kabul etmemek gerekir, çünkü eksik girilen bir yıl ya da yanlış yazılmış bir soyadı otomatik olarak düzelmez.

Nasıl uygulanır? İkincil kaynağı zorunlu olmadıkça kullanmayın. Asıl kaynağa ulaşabiliyorsanız doğrudan ona atıf yapmak hem daha doğru hem değerlendirmede daha güvenlidir. Tek bir stile bağlı kalın. Tezin bir bölümünde yazar-tarih, başka bölümünde dipnot düzeni kullanmak, düzeltme listelerinde sıkça karşımıza çıkar. Sık yapılan bir başka hata, asıl kaynağa ulaşmak mümkünken ikincil kaynak üzerinden atıf yapmaktır.

Konuyu daha ayrıntılı ele aldığımız yazılar: APA 7 kaynak gösterme ve APA 7 kaynakça üretici.

Şablonu kullanın, sonra makaleye dönüştürün

• Metni boş bir belgeye değil, doğrudan şablonun içine yazın; sonradan aktarmak biçimi bozar.
• Kapak ve onay sayfasındaki bilgileri enstitünün istediği biçimde doldurun.
• Bu adımda IMRAD yapısı yazımız işinize yarayabilir.
• Ayrıca atıf stilleri sayfamıza göz atabilirsiniz.
• Süreçte destek için Makale redaksiyonu sayfamıza bakın; ön görüşme ücretsizdir.

Bayburt Üniversitesi kılavuzuna göre kaynak gösterimi

Kılavuzun esas aldığı atıf sistemi: APA 6 (metin içi atıf); Temel İslam Bilimleri ile Felsefe ve Din Bilimleri ana bilim dallarında İSNAD 2 (dipnotlu). Aşağıdaki kurallar ve örnekler doğrudan kılavuzdan alınmıştır; genel bir stil rehberinden değil, bu üniversitenin istediği biçimden hareket eder.

Kılavuzdan: “Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı ile Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı alanlarında yazılan tezlerde kaynakça ve dipnot yazımında İSNAD Atıf Sistemi (2. Edisyon, Dipnotlu) kullanılır.”

Metin içinde atıf

• Doğrudan alıntıda yazarı, yayın yılını ve sayfa numarasını (sayfa yoksa paragraf numarasını) verin; kırk sözcüğü geçmeyen alıntıları tırnak içinde yazın. Örnek: (Kul, 2018, s. 984).
• İki yazarlı eserlerde metin içinde "ve", ayraç içinde ve kaynakçada "&" kullanın; her atıfta iki yazarı da yazın. Örnek: Ör. Yapılan çalışmalar göstermektedir ki (Demir & Kaya, 2015)
• Üç ve daha fazla yazarlı eserlerde ilk atıftan itibaren ilk yazarın soyadından sonra "vd." yazın. Örnek: (Türkmen vd., 2013: 2142).
• Okumadığınız birincil kaynağı "Akt." ile ikincil kaynak üzerinden gösterin; ikincil kaynağı kaynakçaya ekleyin. Örnek: Ör. Serahsî’in Mebsut’u (Akt., Kahraman, 2013).
• Grup/kurum yazarlarda ilk atıfta tam adı ve kısaltmayı köşeli ayraçla, sonraki atıflarda kısaltmayı kullanın. Örnek: (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization [UNESCO], 2018)

Kaynakçada tür bazında örnekler

Kılavuzda yer alan örnek künyeler (italik gibi yazı biçimleri PDF’teki gösterime göre uygulanmalıdır):

Kaynakça sıralama düzeni

• Kaynakçayı yazar soyadının baş harfine göre alfabetik düzenleyin.
• İkinci ve sonraki satırları 1,25 cm asılı girintiyle, tek satır aralığıyla yazın.
• Aynı yazarın eserlerini en eskiden başlayarak baskı yılına göre sıralayın; tek yazarlı eser aynı yazarın çok yazarlı eserinden önce gelir.
• Kaynaklar arasında boş satır değil, yalnızca paragraf boşluğu (sonra 6 nk) bırakın.

Bu kılavuza göre sık yapılan atıf hataları

1. Dergi adlarını kısaltarak yazmak — Dergi adını tam yazmak
   Kılavuzdaki hüküm: “Kaynakçada dergi adları kesinlikle kısaltılmamalıdır.”
2. Üç yazarlı eserde ilk atıfta tüm yazarları sayıp sonra "vd."ye geçmek — İlk atıftan itibaren ilk yazar soyadı + "vd." kullanmak
   Kılavuzdaki hüküm: “Bir çalışmanın üç, dört ya da beş yazarı varsa, kaynağa ilk atıftan itibaren ilk”
3. Açımlama/özetlemede sayfa numarasını hiç vermemek — Açımlamada da sayfa veya paragraf numarası vermek
   Kılavuzdaki hüküm: “Başka çalışmada yer alan bir düşünceyi açımlama yaparak ifade etmek veya ona atıfta bulunmak için sayfa veya paragraf numarası verilmelidir.”
4. Metinde atıf yapılan bir kaynağı kaynakçaya eklemeyi unutmak — Atıf yapılan her kaynağı kaynakçada göstermek
   Kılavuzdaki hüküm: “Metin içerisinde atıf verilen tüm kaynaklar, kaynakça listesinde yer almalıdır.”
5. Kaynakçada ikinci satırları girintisiz ya da kaynaklar arasında boş satır bırakarak yazmak — 1,25 cm asılı girinti kullanmak ve yalnızca paragraf boşluğu bırakmak
   Kılavuzdaki hüküm: “İkinci ve daha sonraki satırlar, tek satır aralıkları ile bir tab (1.25 cm) içeriden (asılı) başlamalıdır.”

Pratik notlar

Bu kılavuz birden fazla sisteme izin veriyor ya da alana göre farklı sistem öngörüyor. Böyle durumlarda en önemli kural tutarlılıktır: tezin tamamında tek bir sistem seçin, bunu danışmanınızla netleştirin ve metin içi göndermelerle kaynakçayı aynı sisteme göre yazın. İki sistemin karışması, biçim denetiminde düzeltme istenmesine yol açabilir.

Zotero, Mendeley ya da EndNote gibi bir kaynak yönetim programı kullanıyorsanız, stil listesinden kılavuzunuza uyan stili seçin. Ancak hazır stiller kuruma özgü farklılıkları (yazar sayısı eşiği, “vd.”/“ve ark.” tercihi, noktalama) her zaman karşılamaz; programın ürettiği kaynakçayı yukarıdaki kılavuz örnekleriyle mutlaka karşılaştırın.

Bu kılavuzun atıf kurallarıyla ilgili ayrıntılı rehberlerimiz: ISNAD atıf sistemi nasıl kullanılır, ikincil kaynak gösterme: “aktaran” nasıl yazılır ve dipnotlu atıf nasıl yapılır.

Sık sorulan sorular

Resmî kaynak: Bayburt Üniversitesi — Lisansüstü Eğitim Enstitüsü. Kendi enstitünüz farklıysa üniversitenin resmî sitesinden ilgili enstitüye ulaşabilirsiniz. Buradaki belgeler kolay erişim için derlenmiştir; bağlayıcı olan, enstitünün yayımladığı güncel kılavuzdur. Bir düzeltme ya da güncelleme için bize bildirin.

Son kontrol: Eylül 2026.